Problemy z definicją Fair Trade

W ciągu kilkudziesięciu lat istnienia Fair Trade na świecie powstało setki organizacji promocyjnych, certyfikujących, organizacji lobbujących i prowadzących handel. Jednocześnie coraz więcej producentów na świecie i konsumentów w krajach wysoko rozwiniętych korzystało z rozwijającego się Sprawiedliwego Handlu. W wyniku różnorodności podmiotów działających w ruchu oraz bardzo dużej liczby rodzajów sprzedawanych produktów, narosło wiele wątpliwości wokół tego czym Fair Trade jest, co różni fair trade, Fair Trade i Fairtrade (pisane małą literą, dużą, razem). Aby rzucić światło na wątpliwości, przytoczę najważniejsze zasady Sprawiedliwego Handlu, zaproponowane przez niektóre z najważniejszych organizacji.

Najczęściej przytaczane zasady Fair Trade zostały zaproponowane przez World Fair Trade Organizaction (WFTO). Są to tzw. „10 zasad Sprawiedliwego Handlu”:
1. Stworzenie możliwości rozwoju dla ekonomicznie marginalizowanych producentów
2. Przejrzystość i odpowiedzialność
3. Sprawiedliwe praktyki handlowe (w tym zasada 50% przedpłaty, jeśli producent sobie tego zażyczy, zasada konsultacji handlowych i kontraktów długoterminowych).
4. Sprawiedliwa płaca
5. Zakaz pracy dzieci i pracy przymusowej
6. Dążenie do braku dyskryminacji, równości płci i wolności zrzeszania się
7. Zapewnienie dobrych warunków pracy
8. Budowanie bodźców i podstaw dalszego rozwoju (providing capacity building)
9. Promocja Fair Trade
10. Poszanowanie dla środowiska naturalnego

Największa organizacja Sprawiedliwego Handlu – Fairtrade International (FLO) nie posługiwała się zasadami WFTO bezpośrednio. Zamiast tego stworzył definicję Fairtrade (FLO używa terminu zawężonego „Fairtrade” pisane razem):

„Fairtrade jest alternatywnym podejściem do tradycyjnego handlu i opiera się na współpracy pomiędzy producentami i konsumentami. Fairtrade oferuje producentom lepsze możliwości rozwoju i zmienia zasady handlu, co pozwala poprawić ich warunki życia i planowanie przyszłości. Fairtrade pozwala konsumentom na znaczną redukcję ubóstwa poprzez ich decyzje podczas codziennych zakupów.”

FLO posługuje się standardami, podporządkowanymi definicji Fairtrade, które dostosowane są do poszczególnych rynków, produkowanych produktów i dotyczą zarówno producentów jak i dystrybutorów. Regulują one kwestie praw pracowniczych, praw dziecka, zapewniają minimalne minimalną płatność za produkty oraz wysokość premii.

Amerykańska organizacja Fair Trade Federation posługuje się swoimi 9 zasadami Sprawiedliwego Handlu:
1. stworzenie możliwości (rozwoju) dla marginalizowanych producentów,
2. rozwój przejrzystych kontaktów,
3. wzmacnianie umiejętności (producentów),
4. promocja Fair Trade,
5. płatności regulowane bez opóźnień i rzetelnie,
6. wspieranie poprawy warunków pracy,
7. ochrona praw dziecka,
8. ochrona środowiska,
9. szacunek dla kulturowych tożsamości.

WFTO i FLO w 2009 r. uzgodniły wspólną definicję Fair Trade:
„Fair Trade to partnerstwo w handlu, oparte o dialogu, przejrzystości i szacunku, którego celem jest powiększanie równości w światowym handlu. Poprzez oferowanie lepszych warunków handlowych oraz zabezpieczenie praw marginalizowanych producentów i pracowników, szczególnie na Południu, dąży do zrównoważonego rozwoju. Organizacje Fair Trade, wspierane przez konsumentów, są aktywnie zaangażowane w wspieranie producentów, podnoszenie świadomości i prowadzenie kampanii na rzecz zmian w praktykach konwencjonalnego światowego handlu”.

oraz 5 zasad Fair Trade:
1. Zapewnienie dostępu do rynku dla marginalizowanych producentów
2. Zrównoważone i sprawiedliwe stosunki handlowe
3. Wzmacnianie umiejętności i pozycji (producentów)
4. Podnoszenie świadomości konsumentów i rzecznictwo (na rzecz Fair Trade)
5. Fair Trade jako „umowa społeczna” (co stanowi zobowiązanie producentów do wykorzystania zysków ze sprzedaży produktów Fair Trade do poprawy warunków życia lokalnej społeczności)


Przytoczone definicje i zasady są ze sobą zbieżne i skupiają się na dwóch polach działań. Jednym z nich jest kontrola produkcji i handlu, tak aby był on podporządkowany zasadom sprawiedliwości społecznej. Drugim jest zobowiązanie organizacji Fair Trade do aktywnego działania na rzecz promocji Sprawiedliwego Handlu oraz jego wiedzy na temat praktyk przyjętych w handlu konwencjonalnym.
 

 

Na podstawie:

10 Principles of Fair Trade, World Fair Trade Organization, dostęp: 02.2012., http://www.wfto.com/index.php?option=com_content&task=view&id=2&Itemid=14

About Fairtrade, dostęp: 03.2012., http://www.fairtrade.net/about_fairtrade.html

A charter of Fair Trade principles, European Fair Trade Association, dostęp: 03.2012., http://www.european-fair-trade-association.org/observatory/images/stories/file/Charter%20of%20Fair%20Trade%20principles%20-en.pdf

Fairtrade Principles, dostęp: 03.2012., http://www.fairtradeprinciples.org/

Tłumaczenie Zasad Sprawiedliwego Handlu, dostęp: 03.2012., http://www.sprawiedliwyhandel.pl/c/document_library/get_file?uuid=ad7fe69f-03ed-432d-9585-2d0258abf41e&groupId=10758 

Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.
Zamknij
pixel